Forskolina zwana pokrzywą indyjską, pod łacińską nazwą Coleus forskohlii od dawna stosowana była w medycynie ajurwedyjskiej jako środek wspomagający przy nadciśnieniu tętniczym czy przy zaburzeniach układu oddechowego. W kuchni indyjskiej stanowiła doskonały dodatek w postaci przyprawy. Pokrzywa indyjska  stanowi jedyne źródło forskoliny diterpenoidowej [1,2,3].

Pokrzywa indyjska zawiera bogactwo substancji dobroczynnych. Najważniejszą z nich jest forskolina, pozostałe substancje to [1,5]:

• lotne olejki
• diterpeny
• coleonole
• barbatusin
• plectrin
• plectirinon A

Dobroczynne działanie  forskoliny głównie oparte jest na stymulacji produkcji cAMP (Cyklicznego Monofosforanu Adenozyny) w prawie wszystkich komórkach organizmu. Zwiększa jego stężenie aktywując enzym – cyklazę adenylową. Cyklaza adenylanowa jest enzymem aktywującym cykliczny monofosforan adenozyny lub cykliczny AMP (cAMP) w komórce. Cykliczne AMP promuje rozkład przechowywanych tłuszczów w ludzkich komórkach tłuszczowych. Wspomaga regulację termogeniczną reakcji organizmu na pokarm, pomaga zwiększyć podstawowy metabolizm organizmu i zwiększyć wykorzystanie tkanki tłuszczowej. Jest to szczególnie korzystne w wielu chorobach, takich jak astma, zaburzenia układu krążenia, nadciśnienie, otyłość, łuszczyca. W chorobach tych obserwuje się spadek poziomu wewnątrzkomórkowego cAMP [1, 2, 4, 5]

Pokrzywę indyjską stosuje się w celu wspomagania organizmu przy [1,2,4,5]:

• nadciśnieniu tętniczym
• redukcji zakrzepów krwi
• przewlekłych alergiach i astmie
• chorobach układu oddechowego
• łuszczycy
• wypryskach skórnych
• egzemach
• rumieniach
• depresji
• jaskrze
• przeroście prostaty
• niedoczynności tarczycy
• pobudzeniu trzustki do wydzielania insuliny
• pobudzeniu procesów trawiennych
• aktywacji makrofagów oraz limfocytów
• impotencji
• otyłości
• cellulicie

Prowadzono liczne badania kliniczne mające na celu wykazanie wpływu ekstraktu z korzenia pokrzywy indyjskiej na organizm ludzki.  W jednym z nich poddano badaniu sześć osób chorych na astmę w wieki 18-64 lat. Podawano im forskolinę w dawkach 1 i 5 mg w formie inhalacji. Dwóch pacjentów odczuło natychmiastową ulgę i ustąpienie duszności. U pozostałych osób poprawa stanu klinicznego nastąpiła po 10-15 minutach [2].

W innym badaniu wzięło udział trzydzieści osób z nadwagą lub otyłością. Zostali losowo przydzieleni do otrzymania 250 mg forskoliny lub placebo dwa razy dziennie przez 12 tygodni. Osoby te stosowały dietę hipokaloryczną przez cały okres trwania badania. Grupa eksperymentalna wykazała korzystną poprawę stężenia insuliny i insulinooporności  w porównaniu z grupą placebo. Te odkrycia sugerują, że forskolina  w połączeniu z dietą niskokaloryczną może być przydatna w leczeniu metabolicznych czynników ryzyka[6].

Co ciekawe w innym badaniu klinicznym 6 kobietom z nadwagą podawano 2 razy dziennie przez 8 tygodni 250 mg ekstraktu forskoliny. U badanych kobiet  zaobserwowano utratę masy ciała oraz redukcję tkanki tłuszczowej na poziomie 8%. Podanie ekstraktu spowodowało także obniżenie ciśnienia tętniczego krwi. Wyniki przeprowadzonego badania wskazują wpływ pokrzywy indyjskiej na obniżenie masy ciała kosztem redukcji tkanki tłuszczowej [2].

Warto również zwrócić uwagę, że w badaniu Kramera i wsp.  zaobserwowano spadek ciśnienia rozkurczowego aż o 17% u 7 badanych pacjentów cierpiących na kardiomiopatię rozstrzeniową u których została podana dożylnie forskolina w dawce 3 μg/kg/minutę [2].

Autor:

Mgr Jolanta Gębczak

Dietetyk kliniczny

Źródła:

1. Janusz Dąbrowski „Naturalne składniki suplementów diety” wyd. ADAMASCENICUM Sp. Z o.o. , str. 77-82
2. Justyna Baraniak „Pokrzywa indyjska (Coleus forskohlii Briq) – właściwości biologiczne i aktywność terapeutyczna”, Borgis – Postępy Fitoterapii 3/2016, s. 208-212
3. Kavitha 1 , K. Rajamani 2  i E. Vadivel 3 „Coleus forskohlii – A comprehensive review on morphology, phytochemistry and pharmacological aspects” Vol.4(4), February 2010, pp. 278-285
4. Shonteh Henderson, Bahrat Magu, Chris Rasmussen, Stacey Lancaster, Chad Kerksick, Penny Smith, Charlie Melton, Patty Cowan, Mike Greenwood, Conrad Earnest, Anthony Almada, Pervis Milnor, Terri Magrans, Rodney Bowden, Song Ounpraseuth, Ashli Thomas and Richard B Kreider „Effects of Coleus Forskohlii Supplementation on Body Composition and Hematological Profiles in Mildly Overweight Women” Journal of the International Society of Sports Nutrition 2005 2:54
5. Dr Henryk Różański „Coleus – pokrzywka” Medycyna dawna i współczesna http://rozanski.li/471/coleus-pokrzywka/
6. Loftus HL, Astell KJ, Mathai ML, Su XQ „Coleus forskohlii Extract Supplementation in Conjunction with a Hypocaloric Diet Reduces the Risk Factors of Metabolic Syndrome in Overweight and Obese Subjects: A Randomized Controlled Trial” Nutrients.2015 Nov 17;7(11):9508-22. doi: 10.3390/nu7115483.

Celem wpisów na blogu jest przedstawienie informacji, poglądów, opinii opartych na wynikach prac badawczych i literaturze ogólnodostępnej. Substancji opisywanych na blogu nie należy traktować jako lekarstw lub produktów farmaceutycznych stosowanych w procesie leczenia chorób. Głównym celem wpisów jest propagowanie zdrowego trybu życia i zbilansowanej diety.

Wszelkie informacje zawarte na blogu objęte są prawami autorskimi majątkowymi. Prawa autorskie przysługują Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Płocku przy ulicy Kostrogaj 9D. Wszelkie kopiowanie całości bądź części informacji zawartych na blogu bez uprzedniej pisemnej zgody Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest zabronione.