Kurkuma, inaczej ostryż długi, z łac. Curcuma longa jest od tysięcy lat z powodzeniem stosowana w Chinach i Indiach jako środek leczniczy. Kurkuma zawiera kurkuminę, żółty pigment, który wykazuje niezwykle cenny  wachlarz właściwości farmakologicznych i biologicznych. Kurkumina została wyizolowana dokładnie dwa wieki temu w 1815 roku przez dwóch niemieckich naukowców, Vogel i Pelletier. Jednakże, zgodnie z opublikowaną bazą danych, pierwsze badanie dotyczące jej aktywności biologicznej jako środka przeciwbakteryjnego zostało opublikowane w 1949 r. w Nature, a pierwsze badanie kliniczne zostało zgłoszone w The Lancet w 1937 roku [1,2,3,8].

Substancje czynne kurkumy [1,2,3]:

• kurkumina
• olejki lotne w tym turmeron, atlanton i zingiberon

Kurkumina  wykazuje między innymi działanie [1,2,3,4,5,6,7,8]:

• przeciwzapalne
• przeciwbakteryjne
• przeciwgrzybiczne
• przeciwcukrzycowe
• przeciwutleniające
• przeciwdziała stresowi oksydacyjnemu
• podnoszące układ odpornościowy zwłaszcza w chorobach autoimmunologicznych
• przeciwmutagenne
• przeciwgorączkowe
• neuroochronne
• przeciwdepresyjne
• wzmacniające pamięć
• ochronne przed toksycznymi metalami
• ochronne na wątrobę
• cytoochronne
• ochronnie przy chorobach zapalnych oczu
• przeciwwrzodowe
• obniżające stężenie cholesterolu i trójglicerydów we krwi
• pobudza wydzielanie żółci
• pobudza syntezowanie enzymów wątrobowych
• przeciwzakrzepowe
• przeciwmiażdżycowe

Kurkumina wspomaga organizm przy [1,2,3,4,5,6]:

• chorobach autoimmunologicznych jak reumatoidalne zapalenie stawów, chorobie zapalnej jelit – chorobie Leśniowskiego-Crohna
• wrzodziejącym zapaleniu jelita
• chorobach zakaźnych
• zaburzeniach krwi
• cukrzycy
• białkomoczu
• skurczach jelit
• wzdęciach
• niestrawności
• ochronnie wątroby
• niewydolności wątroby
• podwyższonym cholesterolu
• podwyższonych trójglicerydach
• zakrzepicy
• kamicy żółciowej
• zaburzeniach wydzielania soków trawiennych
• wrzodach
• otyłości
• przewlekłych chorobach skórnych
• łuszczycy
• zaburzeniach depresyjnych
• problemach ginekologicznych

Liczne badania wykazały, że kurkumina jest bardzo silnym środkiem przeciwdrobnoustrojowym i wykazano jej aktywność przeciwko różnym chorobom przewlekłym, w tym cukrzycy, otyłości, chorobom sercowo-naczyniowym, płucnym, neurologicznym i autoimmunologicznym. Co więcej, okazało się, że związek ten wykazuje działanie synergiczne z innymi nutraceutykami, takimi jak resweratrol, piperyna, katechiny, kwercetyna i genisteina [8].

Kurkumina okazała się również bardzo pomocna w leczeniu astmy oskrzelowej. Abidi i in. ( 2014 ) badali skuteczność kurkuminy jako terapii dodatkowej u pacjentów z astmą oskrzelową. Podawanie kapsułek kurkuminy poprawiło średnią wartość wymuszonej objętości wydechowej, co oznacza poprawę niedrożności dróg oddechowych. Ponadto uzyskano również lepsze parametry hematologiczne[8].

Kurkumina dowiodła swojej skuteczności również u otyłych pacjentów. Zmniejsza objawy lęku i depresji związanej z otyłością (Esmaily i in. , 2015 ). Kurkumina wykazuje  działanie immunomodulujące, a także zmniejsza stres oksydacyjny u otyłych pacjentów, co daje większe możliwości terapeutyczne (Sahebkar i wsp. , 2013 , Ganjali i wsp. , 2014 ) [8].

W kilku badaniach klinicznych oceniano bezpieczeństwo i skuteczność kurkuminy z udziałem zdrowych ludzi. Na przykład w jednym z takich badań u zdrowych ludzkich ochotników mierzono wpływ kurkuminy połączonej z piperyną.  Jak wykazano, zwiększyło to biodostępność kurkuminy o około 2000%, nie powodując żadnych skutków ubocznych [8].

Warto zwrócić uwagę, że surowiec zawiera ok. 2% kurkuminoid  (w wśród nich kurkumina, monodemetoksykurkumina, didemetoksykurkumina), dlatego jeżeli chcemy osiągnąć odpowiedni efekt z działania kurkuminy należy wybierać ekstrakty standaryzowane na odpowiednią ilość kurkuminy 95%. Wtedy będziemy pewni jaką dawkę kurkuminy przyjmujemy [3,7].

Autor:

Mgr Jolanta Gębczak

Dietetyk kliniczny

Źródła:

1. Jacek M. Jankowski „Kurkuma jako lek przeciwzapalny i przeciwnowotworowy” Borgis – Postępy Fitoterapii 2/2004, str. 87-90
2. Katarzyna Lewko „Leczenie dobrą dietą” wyd. SBM, Warszawa 2016, str. 159
3. Przegląd Reader’s Digest „Uzdrawiająca moc witamin, minerałów i ziół” Warszawa 2000, str. 98-99
4. https://www.pepsieliot.com/600-powodow-ze-kurkuma-moze-byc-najwazniejszym-ziolem-na-swiecie-2/
5. Tomasz Deptuła, Beata Gruber, Adam Krówczyński „Kurkumina i jej pochodne – zastosowanie w terapii przeciwnowotworowej i ch”moochronnej” Borgis – Postępy Fitoterapii 3/2014, str. 155-165
6. Małgorzata Kania, Justyna Baraniak „Właściwości lecznicze roślin przyprawowych na przykładzie ostryżu długiego” Borgis – Postępy Fitoterapii 2/2015, str. 102-106
7. http://rozanski.li/247/kurkuma-ostryz-curcuma/
8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5429333/

Celem wpisów na blogu jest przedstawienie informacji, poglądów, opinii opartych na wynikach prac badawczych i literaturze ogólnodostępnej. Substancji opisywanych na blogu nie należy traktować jako lekarstw lub produktów farmaceutycznych stosowanych w procesie leczenia chorób. Głównym celem wpisów jest propagowanie zdrowego trybu życia i zbilansowanej diety.

Wszelkie informacje zawarte na blogu objęte są prawami autorskimi majątkowymi. Prawa autorskie przysługują Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Płocku przy ulicy Kostrogaj 9D. Wszelkie kopiowanie całości bądź części informacji zawartych na blogu bez uprzedniej pisemnej zgody Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest zabronione.